11/05/2026
CÙNG MỘT SAI LẦM, NHƯNG PHỤ NỮ LUÔN BỊ PHÁN XÉT NẶNG HƠN?
Mình đọc liên tiếp hai bài báo về trẻ nhỏ gặp sự cố trong ô tô mà thật sự thấy rất khó chịu với cách dư luận và truyền thông đang nhìn phụ nữ, đặc biệt là những người mẹ.
Một bài viết về người bố bỏ quên con trên xe dẫn tới tử vong. Một bi kịch quá đau lòng. Nhưng điều mình để ý là cách đặt tiêu đề khá trung tính, nhẹ hơn rất nhiều so với mức độ nghiêm trọng của sự việc. Thậm chí dưới phần bình luận, rất nhiều người còn quay sang trách nhà trường, trách hệ thống, trách hoàn cảnh, phân tích áp lực cuộc sống hay sự đãng trí của người lớn.
Nhưng đến bài về người mẹ có con mắc kẹt trong ô tô ở Linh Đàm, cách giật tít lập tức đổi khác: “Em bé 3 tuổi mắc kẹt trong ô tô ở Linh Đàm vì một lỗi sơ đẳng của người mẹ.”
Nghe rất nặng.
Trong khi nếu đọc kỹ nội dung thì người mẹ vừa mở cửa ghế lái bước xuống và còn chưa kịp mở cửa ghế phụ để bế con thì em bé nghịch nút khóa cửa trung tâm. Toàn bộ xe khóa lại chỉ trong vài giây khi chìa khóa vẫn nằm trong cabin. Tức là đây là một tình huống phát sinh cực nhanh trong lúc người mẹ đang chuẩn bị đưa con xuống xe chứ không phải bỏ mặc con rồi rời đi.
May mắn là em bé an toàn nhờ sự hỗ trợ của những người xung quanh.
Nhưng cái khiến mình suy nghĩ là tại sao cùng một sai sót, phụ nữ lại thường bị đặt dưới ánh nhìn khắt khe hơn rất nhiều?
Khi đàn ông mắc lỗi trong việc chăm con, xã hội thường dễ nhìn theo hướng “tai nạn”, “sơ suất”, “áp lực”, “đáng tiếc”. Người ta có xu hướng tìm nguyên nhân khách quan để giải thích. Nhưng khi phụ nữ mắc lỗi, đặc biệt là người mẹ, phản ứng quen thuộc gần như ngay lập tức là: “Làm mẹ kiểu gì vậy?”, “Mẹ mà cũng quên được à?”, “Không xứng đáng làm mẹ.”
Nghe rất quen đúng không?
Giống như xã hội mặc định phụ nữ phải có bản năng chăm con hoàn hảo. Rằng đã là mẹ thì phải nhớ tất cả, lo tất cả, kiểm soát tất cả và tuyệt đối không được phép sai dù chỉ một lần.
Trong khi thực tế, phần lớn phụ nữ đang sống trong trạng thái quá tải mà rất ít ai nhìn thấy.
Họ vừa đi làm, vừa chăm con, vừa lo cơm nước, vừa nhớ lịch học, lịch tiêm, tiền học, thuốc men, cảm xúc của cả gia đình. Đầu óc của một người mẹ thường giống như một “bảng điều khiển” hoạt động liên tục không có nút tắt. Và điều đáng nói là tất cả những thứ đó lại thường bị xem là trách nhiệm đương nhiên của phụ nữ.
Có lẽ vì vậy mà mỗi khi một sự cố xảy ra, xã hội không nhìn họ như một con người đang kiệt sức hoặc gặp tai nạn ngoài ý muốn. Người ta nhìn họ như một người đã “không làm tròn thiên chức”.
Mình không nói phụ nữ thì được quyền bất cẩn. Sai thì vẫn là sai và bất kỳ sự cố nào liên quan đến trẻ nhỏ cũng đều cần được nhìn nhận nghiêm túc để rút kinh nghiệm. Nhưng giữa việc nhắc nhở và việc biến một người phụ nữ thành tâm điểm của sự kết tội đạo đức là hai chuyện rất khác nhau.
Điều đáng buồn nhất là nhiều khi chính phụ nữ cũng đang quá khắt khe với nhau. Có những bình luận dưới các bài báo khiến mình thấy lạnh người, như thể chỉ cần làm mẹ là phải trở thành một cỗ máy hoàn hảo không được phép mệt, không được phép quên, không được phép sơ suất.
Nhưng phụ nữ cũng là con người.
Họ cũng có lúc áp lực.
Có lúc đầu óc quá tải.
Có lúc kiệt sức.
Và đôi khi, tai nạn xảy ra chỉ trong vài giây ngắn ngủi.
Mình nghĩ thứ xã hội cần không phải là thêm những tiêu đề giật tít để kích động phán xét phụ nữ. Mà là một cách nhìn công bằng và nhân văn hơn. Vì đôi khi, điều một người mẹ cần nhất sau một sự cố không phải là hàng ngàn lời kết tội từ người ngoài, mà là sự thấu hiểu rằng họ cũng đang sống trong áp lực vô hình rất lớn mỗi ngày.
Nhưng thử đặt ngược lại xem.
Nếu một người bố quên con, người ta sẽ hỏi:
“Anh ấy có đang áp lực quá không?”
“Hệ thống hỗ trợ có vấn đề gì không?”
Còn với phụ nữ, câu hỏi thường là:
“Tại sao làm mẹ mà lại để chuyện này xảy ra?”
Khác biệt nằm ở chỗ đó.
Một bên được nhìn như một con người có thể mắc lỗi.
Một bên bị yêu cầu phải hoàn hảo chỉ vì họ là mẹ.
Mình nghĩ xã hội cần công bằng hơn trong cách nhìn nhận phụ nữ. Đồng cảm không có nghĩa là xóa bỏ trách nhiệm. Nhưng cũng đừng biến mọi sai lầm của phụ nữ thành một phiên tòa đạo đức khổng lồ.
