13/05/2026
ရနောင်းရှိ မြန်မာကုန်များ သွင်းကုန်လိုင်စင် ကြန့်ကြာ၍ ဖမ်းဆီးခံရ
စီးပွားရေး | ဧရာဝတီ၊ မေ ၁၁၊ ၂၀၂၆
ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် အနုတင်ကိုယ်တိုင် ရနောင်းခရိုင်သို့သွားကာ ဖမ်းဆီးသည့်ပစ္စည်းများမှာ မြန်မာသို့ ပို့မည့်ကုန်များ ဖြစ်ပြီး အာဏာသိမ်းသမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ၏ သွင်းကုန်လိုင်စင် ခွင့်ပြုမှုကြန့်ကြာခြင်း၊ ရနောင်း- ကော့သောင်းသွား သင်္ဘော မလုံလောက်ခြင်းတို့ကြောင့် အခွန်ရှောင်ပစ္စည်း သတ်မှတ်ကာ သိမ်းယူခံရခြင်းဖြစ်ကြောင်းမြန်မာကုန်သည်များ က ပြောသည်။
မေလ ၁၀ ရက်က ထိုင်းတောင်ပိုင်း ရနောင်းခရိုင်ရှိ ဂိုဒေါင်တလုံး၌ မြန်မာနိုင်ငံသားပိုင် ဘတ် သန်း ၅၀ ကျော် တန်ဖိုးရှိ ကုန်ပစ္စည်းများကို ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် အနုတင်က သွားရောက် စစ်ဆေး ဖမ်းဆီးခဲ့ကြောင်း ထိုင်းသတင်းများတွင် ဖော်ပြထား သည်။
ထိုင်းဥပဒေအရ ရနောင်း- ကော့သောင်းနယ်စပ်မှ ဖြတ်သန်းကုန်စည် (Transit Cargo) အဖြစ် တင်ပို့မည့် ပစ္စည်းများအား ရနောင်းဘက်ခြမ်းရှိ ဂိုဒေါင်တွင် ရက်ပေါင်း ၃၀ အထိသာ ထားခွင့်ရှိပြီး ရက်ကျော်ပါက အခွန်ရှောင်ပစ္စည်းအဖြစ် သတ်မှတ်၍ ဖမ်းဆီးကြောင်း၊ ယခုဖြစ်စဉ်မှာ မြန်မာ ကုန်သည်များ ထိုင်းဘက်၌ ဂိုဒေါင်ခပေးပြီး သွင်းကုန်များကို သယ်ယူရန်အတွက် လိုင်စင်စောင့်ဆိုင်းနေချိန် ဖမ်းဆီးခံရခြင်းဖြစ်ကြောင်း ကုန်သည်များက ဆိုသည်။
ကော့သောင်းနယ်စပ် ကုန်သည်ကြီးတဦးက “ထိုင်းမှာ ၁ လပဲ ထားလို့ရတယ်။ စာရွက်စာတမ်း အထောက်အထားရှိရင် ဒါနဲ့ ဖြေရှင်းလို့ ရတယ်။ အခုကိစ္စက နားလည်မှုလွဲပြီး ဖြစ်သွားတယ်လို့ သိရတယ်။ ကျနော်တို့ သိသလောက်တော့ ပစ္စည်းကို မသိမ်းထားဘူး။ လူလည်း မဖမ်းထားဘူးလို့တော့ လတ်တလော သိရတယ်” ဟု ဧရာဝတီကို ပြောသည်။
မြဝတီနယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး လမ်းပိတ်ထားသဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံသို့ တင်ပို့မည့် ကုန်ပစ္စည်းအများစုကို ကော့သောင်း-ရနောင်း နယ်စပ်မှတဆင့် တင်ပို့ရပြီး တင်ပို့ရာတွင် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ စည်းမျဉ်းအရ ကွန်တိန်နာဖြင့်ရောက်ရှိလာသော ကုန်ပစ္စည်းများ ကို မြေပေါ်သို့ မချဘဲ သင်္ဘောပေါ်သို့ တိုက်ရိုက်တင်ဆောင်ရကြောင်း မြေပေါ်ချလျှင် ကွန်တိန်နာတလုံးဘတ် ၃၀,၀၀၀ မှ ၄၀,၀၀၀ အထိ ကုန်ကျကြောင်း ရနောင်းခရိုင် ဒေသခံတဦးက ဧရာဝတီကို ပြောသည်။
ထို့ပြင် ကုန်ပစ္စည်းများ ရနောင်းရောက်ချိန် ကွန်တိန်နာဖွင့် စစ်ဆေးခွင့်မရှိဘဲ ကားမှ သင်္ဘောပေါ်သို့ တိုက်ရိုက် ပြောင်းရွှေ့ ရသော်လည်း ကုန်ပစ္စည်းပမာဏ များပြားသဖြင့် ကော့သောင်းသို့ တင်ပို့မည်သင်္ဘောမလုံလောက်သဖြင့် ကုန်များကို ဂိုဒေါင်များတွင် ယာယီ သိုလှောင်ထားစဉ် အဖမ်းခံရခြင်း ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။
“ရနောင်းမှာ ဂိုဒေါင် ၁၀၀ ရှိရင် ၈၀ လောက်က ဒီလိုအဖမ်းခံရတဲ့ ပစ္စည်းတွေချည်းပဲ။ အဓိကတော့ မြန်မာဘက်က လိုင်စင်ကျတာ ကြန့်ကြာတာနဲ့ သင်္ဘောအခက်အခဲကြောင့် ဖြစ်တာလို့ ပြောလို့ရတယ်။ ရက် ၃၀ ကျော်ရင် ထိုင်းက ဂျူတီ ပြန်ဆောင်ခိုင်းတယ်။ ဖမ်းတယ်ဆီးတယ်ဆိုတာ ဒီဂိုဒေါင်တခုတည်း မဟုတ်ဘူး၊ အများကြီးပဲ။ ဒီဂိုဒေါင်ကကျတော့ ပစ္စည်းအများဆုံး ဖမ်းမိသွားတာပေါ့။ မြန်မာဘက်က လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေ ကြန့်ကြာမှုကြောင့် မြန်မာကုန်သည်တွေ နစ်နာရတယ်လို့ ပြောလို့ရတယ်” ဟု အထက်ပါ ဒေသခံက သုံးသပ် ပြောဆိုသည်။
လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံ၏အခြေအနေမှာ တရုတ်နယ်စပ်ဂိတ်များနှင့် ထိုင်း- မြန်မာ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး၏ အကြီးဆုံး ကုန်သွယ်ရေးစခန်းဖြစ်သည့် မြဝတီ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်း ပိတ်နေသဖြင့် ရနောင်း- ကော့သောင်း နယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေးမှသာ သွင်းကုန်များကို အဓိထား ကုန်သွယ်နေရခြင်း ဖြစ်သည်။
စစ်တပ် အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း မြန်မာနိုင်ငံတွင် စီမံခန့်ခွဲမှုအလွဲများ၊ နိုင်ငံခြားငွေကြေး လိုအပ်ချက်များကြောင့် သွင်းကုန်လိုင်စင်များကို တင်းကျပ်စွာ စိစစ်ထုတ်ပေးလျက်ရှိရာ လိုင်စင်တစောင်ရရှိရန် လနှင့်ချီ၍ စောင့်ဆိုင်းရသည့် အပြင် နယ်စပ်မှ ပင်လယ်ရေကြောင်းသို့ ပြောင်းလဲဆောင်ရွက်နေသဖြင့် သင်္ဘောတင်ရန်အတွက်လည်း စောင့်ဆိုင်း နေရကြောင်း သွင်းကုန် လုပ်ငန်းရှင်တဦးက ပြောသည်။
ကုန်သည်တဦးက “နယ်စပ်လိုင်စင်ကို ဘတ်နဲ့ပဲ ချပေး၊ ပြီးတော့ ရနောင်းကပဲ ရမယ်ဆိုလို့ စက်လှေနာမည်နဲ့ အတိအကျ ပစ္စည်းတွေ အသင့်ပြင်ထားတာတောင် လိုင်စင်က ကျမယ် ကျမယ်နဲ့ အချိန်က ကြာ၊ ဂိုဒေါင်ဖိုးကုန်၊ ထိုင်းက Transit နဲ့ အချိန်ပေးထားတာကျော်တော့ တရားမဝင်ဖြစ်၊ ဒါတွေကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံသားကုန်သည်တွေ ခံရတာ။ ဈေးနှုန်းတွေတက် ပစ္စည်းတွေ ရှားပါးကုန်တာ ဒါကြောင့်ပဲ။ အခု ထိုင်းကပါ ဖမ်းပြီဆို ပိုဆိုးပေါ့”ဟု ၎င်း၏ လူမှုကွန်ရက်တွင် ရေးသားထားသည်။
အဆိုပါ ရနောင်း ဂိုဒေါင်ဖမ်းဆီးခံရမှုကို ကနဦး စစ်ဆေးရာတွင် စက်ရုံများနှင့် ဟိုတယ်သုံး လျှပ်စစ်ပစ္စည်းများ၊ ရေစုပ်စက်၊ ရေခဲသေတ္တာနှင့် လေအေးပေးစက်အလုံးရေ ၂,၀၀၀ ကျော် အပါအဝင် စုစုပေါင်းတန်ဖိုး ဘတ်သန်း ၅၀ ကျော် (မြန်မာငွေ ကျပ် သန်း ၆,၀၀၀ ကျော်) ရှိသည့် ကုန်ပစ္စည်းများကို တွေ့ရှိခဲ့ပြီး ယင်းပစ္စည်းများသည် အကောက်ခွန် လုပ်ထုံးလုပ် နည်း များ မဖြတ်သန်းဘဲ တရားမဝင် တင်သွင်းထားသည်ဟု ယူဆရကြောင်း ထိုင်းဘက်က ထုတ်ပြန်ထားသည်။
ဝန်ကြီးချုပ် အနုတင်က ဥပဒေချိုးဖောက်မှု မှန်သမျှကို တင်းကျပ်စွာ အရေးယူမည် ဖြစ်ပြီး ပိုင်ရှင်များအနေဖြင့် အခွန်ပေးဆောင်ထားကြောင်း ခိုင်လုံသော အထောက်အထားများ ပြသနိုင်ပါက အစိုးရသည် တရားမျှတစွာ ဆောင်ရွက် ပေးမည် ဖြစ်သော်လည်း သက်သေမပြနိုင်လျှင် နိုင်ငံပိုင်အဖြစ် သိမ်းဆည်းသွားမည်ဟု ဆိုထားသည်။
ထိုင်းနိုင်ငံ၌ ဂိုဒေါင်ငှားရမ်း၍ ပစ္စည်းထည့်ထားသော ကုန်များကို ထိုင်းအစိုးရ ဥပဒေအရ ရက်ပေါင်း ၃၀ ထက်ကျော်လွန်၍ ထားခွင့်မရှိကြောင်း ထားရှိပါက အခွန်ရှောင်ပစ္စည်းအဖြစ် ဖမ်းဆီးနိုင်ကြောင်း၊ ဖမ်းဆီးခံထားရသည့် ကုန်ပစ္စည်များကို လည်း အထောက်အထား၊ စာရွက်စာတမ်းများတင်ပြ၍ ပစ္စည်းတန်ဖိုးအလိုက် ဒဏ်ငွေဆောင်ပြီး ပြန်လည် ရွေးယူရနိုင် ကြောင်း ကုန်သည်များထံက သိရသည်။
အာဏာသိမ်း စစ်ခေါင်းဆောင် ဦးမင်းအောင်လှိုင်က သမ္မတအဖြစ်ရယူပြီး ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ကတိသစ္စာပြပွဲတွင် ပြည်သူများ ကြုံနေရသည့် စီးပွားရေး ကျပ်တည်းမှု၊ ကုန်ဈေးနှုန်းကြီးမြင့်မှုကို ပြေလည်အောင် ပြုလုပ်ပေးမည်ဟု ယေဘူယျဆိုသော်လည်း သွင်းကုန်ပိုင်းတွင် ကြန့်ကြာမှုကို ၎င်းရည်မှန်းထားသည့် ရက်တရာအတွင်း ဖြေရှင်း ပေးနိုင် မပေးနိုင် ဆိုသည်က စောင့်ကြည့်ကြရမည်ဟု လုပ်ငန်းရှင်များက ပြောသည်။
Website တွင် ဖတ်ရန် https://bit.ly/4dApjEJ
---------------------
စာဖတ်သူများ၏ ပံ့ပိုးမှုက ပြည်သူများ လိုအပ်နေသည့် အကောင်းဆုံး နှင့် အရည်အသွေးမီ သတင်းများကို ဖော်ပြစေနိုင်မည်။
Support The Irrawaddy: https://www.irrawaddy.com/donation